خالد الجابر، مدیر اجرایی شورای خاورمیانه در امور جهانی، در یادداشتی تحلیلی به تشریح وضعیت فعلی نفوذ چین در خلیج فارس پرداخته است. او اشاره کرد که تقویم دیپلماتیک چین در سال جاری میلادی نمایانگر وزن رو به رشد این کشور در عرصه بینالمللی است. سفر اخیر نخستوزیر قطر به پکن و دیدارهای مقامات عالیرتبه امارات و عربستان، نشاندهنده گسترش نقش چین در این منطقه است.
رقابت میان قدرتهای جهانی
منطقه خلیج فارس که به طور سنتی با ایالات متحده همکاری نزدیک داشته، اکنون شاهد رقابت فزایندهای میان دو قدرت جهانی است. با این حال، این رقابت به معنای تلاش چین برای جایگزینی نظامی آمریکا نیست. چین به دنبال ورود به این بازار از طریق ابزارهای تجاری و فناوری است و قصد دارد با برنامههای توسعهای کشورهای منطقه همخوانی داشته باشد.
بیشتر بخوانید: آیا جنگ ابدی به سرانجام میرسد؟
خالد الجابر تاکید کرد که ایالات متحده همچنان به عنوان مهمترین شریک نظامی کشورهای خلیج فارس باقی مانده و پیمانهای دفاعی و ارتباطات اطلاعاتی این کشور از ارکان اصلی معماری امنیتی منطقه به شمار میروند. او همچنین به این نکته اشاره کرد که چین به دلیل سود بردن از امنیتی که واشنگتن فراهم کرده، تمایلی به رقابت نظامی در خلیج فارس ندارد.
توسعه روابط اقتصادی
مدیر اجرایی شورای خاورمیانه افزود که چین به جای جایگزینی سیستم امنیتی آمریکا، بر ایجاد اهرمهای اقتصادی تمرکز کرده است. به عنوان مثال، سهامداری شرکت دولتی کوسکو (COSCO) در ترمینال خلیفه بندر ابوظبی و ورود به حوزههای انرژیهای تجدیدپذیر و زیرساختهای دیجیتال، نشاندهنده استراتژی اقتصادی چین در این منطقه است.
الجابر همچنین بر اهمیت تنوعبخشی در روابط کشورهای خلیج فارس با قدرتهای مختلف تأکید کرد. این کشورها به دنبال همکاری با آمریکا در زمینه امنیت و فناوریهای غربی هستند و همزمان به دنبال بازارهای مصرف و سرمایهگذاری از چین میباشند تا وابستگی خود را به یک قدرت واحد کاهش دهند.
او افزود که جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و اختلال در کشتیرانی از طریق تنگه هرمز، ضرورت تنوعبخشی را برای کشورهای خلیج فارس نمایان کرده است. این وابستگی به یک بازیگر میتواند آسیبپذیریهای جدی ایجاد کند.
در پایان، خالد الجابر بر این نکته تاکید کرد که ایالات متحده باید در نحوه ارزیابی خود از قدرت استراتژیک تجدیدنظر کند. او معتقد است که پرسش تعیینکننده این نیست که یک کشور چه تعداد پایگاه نظامی در منطقه دارد، بلکه این است که حذف آن کشور از سیستم منطقهای تا چه حد دشوار است.
چین در حال ایجاد شکل دیگری از ادغام از طریق تجارت و زیرساخت است. الجابر خاطرنشان کرد که گزینه برتر برای ایالات متحده این است که به جای اجبار کشورهای خلیج فارس به انتخاب بین واشنگتن و پکن، وارد رقابت واقعی شده و فناوریهای برتر و مشارکتهای صنعتی عمیقتری ارائه دهد.
بیشتر بخوانید: چرا تلاشهای ایالات متحده در زمینه مواد معدنی بحرانی نمیتواند چین را متوقف کند · کره جنوبی خرید ۲.۴ میلیارد دلاری هلیکوپترهای Seahawk آمریکا را تصویب کرد
