دبیرکل بعدی سازمان ملل متحد باید به نوسازی این نهاد بپردازد تا بتواند در جهانی که به سرعت در حال تغییر است، موثرتر عمل کند. امروز، آخرین روز بحثهای سطح بالا در مجمع عمومی سازمان ملل است و دیپلماتها به زودی نیویورک را ترک خواهند کرد. این مجمع، مرحلهای مهم در تغییر رهبری در نهادی است که با سوالات جدی در مورد ادامهی اعتبار خود مواجه است.
پایان دوره آنتونیو گوترش
این نشست، آخرین مجمع عمومی تحت رهبری آنتونیو گوترش است که دوره دوم و آخر خود را تا ۳۱ دسامبر به پایان میرساند. جانشین او باید در دنیایی به ایفای نقش بپردازد که تفاوتهای زیادی با دنیای ۲۰۱۷ دارد، زمانی که گوترش کار خود را آغاز کرد. فرضیات بنیادین نظم جهانی به چالش کشیده شده است؛ از جنگها و رقابتهای استراتژیک گرفته تا تغییرات فناوری و اختلافات فزاینده میان قدرتهای بزرگ.
بیشتر بخوانید: وزیر امور خارجه ایران: حتی در صورت جنگ آخرالزمانی، ایستادگی خواهیم کرد
چالشهای موجود و نیاز به نوسازی
سازمان ملل در جهانی فعالیت میکند که به طور قابل توجهی سریعتر از آنچه که ساختارهای آن میتوانند تطابق یابند، در حال تغییر است. لذا، سوال کلیدی پیش روی دبیرکل آینده این است که چگونه میتواند این نهاد را برای جهانی در سال ۲۰۲۷ و فراتر از آن نوسازی کند. ابتکار UN۸۰ که در مارس سال گذشته توسط گوترش راهاندازی شد، در حال بررسی نحوهی عملکرد سازمان، از جمله کاهش تکرار و بهبود کارایی است. همچنین، مجمع عمومی در سال جاری اقداماتی را برای بهبود نحوهی ایجاد، اجرای و بررسی ماموریتهای سازمان ملل تصویب کرده است.
این اصلاحات اهمیت دارند، اما باید درک واقعبینانهای از آنچه سازمان ملل میتواند و نمیتواند باشد نیز وجود داشته باشد. این نهاد نمیتواند به عنوان یک دولت جهانی عمل کند و نمیتواند هر درگیری را حل کند و یا دولتها را مجبور به رعایت تصمیمات خود کند. انتظار چنین عملکردی، سازمان را به سمت شکست دائمی سوق میدهد.
با این حال، قدرت جمعی سازمان ملل و توانایی دبیرکل آن همچنان نیروهای قابل توجهی برای دیپلماسی مثبت و تاثیرگذار هستند. شورای امنیت میتواند مأموریتهای صلحkeeping را برقرار کند، قطعنامههای الزامآور قانونی صادر کند و راهحلهای غیرنظامی مانند تحریمهای اقتصادی، ممنوعیتهای تسلیحاتی، ممنوعیتهای سفر و محدودیتهای مالی را اعمال کند. آژانسهای سازمان ملل مسائل حیاتی از جمله ایمنی هستهای، حقوق بشر، پناهندگان و کمکهای بشردوستانه را رهبری میکنند.
با این ظرفیت و همچنین صلاحیت اخلاقی و قانونی، مسئولیتی نیز برای تحقق آرمانهای بلندپروازانهای که از زمان تأسیس این نهاد به آن پیوسته است، وجود دارد. بنابراین، دبیرکل بعدی باید سازمان را به سمت کارایی بیشتر هدایت کند و آن را دوباره زنده کند. این به معنای پاسخگویی بهتر و تطابق بیشتر با واقعیتهای یک سیستم بینالمللی در حال تغییر است. این یک درخواست بزرگ است، اما با روح همکاری مناسب، نوسازی سازمان ملل ممکن است.
بیشتر بخوانید: طوفان شدید در شمال شرقی ایالات متحده، لغو صدها پرواز · آغاز کنفرانس ۲۰۲۶ سازمان ملل در ابوظبی با محوریت عدالت و حقوق بشر




