سوریه اسرائیل را به ساخت سازه‌های نظامی عمده در اراضی خود در امتداد بلندی‌های اشغالی جولان متهم کرده است. این اقدام می‌تواند به تحکیم تصرفات جدید و تضعیف تلاش‌های ایالات متحده برای برقراری صلح منجر شود.
نقض توافقنامه‌های بین‌المللی
وزارت امور خارجه سوریه اعلام کرد که اسرائیل در حال تکمیل «خط صوفا ۵۳» است که به گفته این وزارت‌خانه، در «نقض بارز» توافقنامه تفکیک نیروهای سال ۱۹۷۴ است که توسط هنری کیسینجر، وزیر امور خارجه وقت ایالات متحده میان دو کشور امضا شده است. این توافقنامه پس از جنگ ناموفق سوریه در سال ۱۹۷۳ برای بازپس‌گیری جولان، که از سال ۱۹۶۷ تحت اشغال اسرائیل است، به امضا رسید.
بیشتر بخوانید: نیروی دریایی آمریکا بقایای هواپیمای پزشکی گم‌شده را پیدا کرد
در روز یکشنبه، این وزارت‌خانه اعلام کرد که ساخت این خط ادامه‌دهنده رویکرد «تهاجمی اشغال اسرائیل» است که شامل حملات و نفوذهای میدانی نیز می‌شود. قطر و اردن، که از حامیان اصلی نظم پس از اسد در سوریه هستند، این اقدام را محکوم کرده و خواستار پایان اشغال اراضی سوریه توسط اسرائیل شدند.
پیامدهای خط صوفا ۵۳
اگر خط صوفا به اتمام برسد، خط آتش‌بس ۱۹۷۴ که توسط کیسینجر مذاکره شده بود، به سمت شرق منتقل خواهد شد و قدیم و جدید اشغال مناطق سوریه را تحکیم می‌کند. یک گردان زرهی اسرائیلی به نام صوفا (طوفان) نقش اصلی را در خنثی کردن عملیات‌های سوریه در جنگ ۱۹۷۳ ایفا کرده است. در سال جاری، مناطق نزدیک به بلندی‌های اشغالی جولان شاهد افزایش تعداد نفوذهای اسرائیلی بوده است.
پس از اینکه نیروهای شورشی به رهبری احمد ال شعر در دسامبر ۲۰۲۴ رژیم بشار اسد را سرنگون کردند، نیروهای اسرائیلی به سمت جنوب سوریه و مناطق غرب دمشق نفوذ کرده و قسمت‌هایی از آن مناطق را اشغال کردند. به گفته یک منبع امنیتی مستقر در امان، اسرائیل از سال ۲۰۲۲ کار بر روی خط صوفا ۵۳ را آغاز کرده است تا از نفوذ حزب‌الله و گروه‌های نظامی دیگر حمایت شده توسط ایران جلوگیری کند. این گروه‌ها در زمان حکومت اسد به سمت سوی طرف سوری جولان گسترش یافته بودند.
این منبع افزود: «ما درباره یک خط نظامی عمده صحبت می‌کنیم که از غرب دمشق تا مرز اردن ادامه دارد.» این خط شامل یک جاده شمال-جنوب و موانع اصلی، ایستگاه‌های مشاهده و مواضع آتش است که «به اسرائیلی‌ها انعطاف‌پذیری بیشتری می‌دهد» و به دفاع راحت‌تر از مواضع جولان کمک می‌کند. به گفته این منبع، این خط دو تا سه کیلومتر در کنار خط آتش‌بس اصلی ۱۹۷۴ قرار خواهد گرفت و از نزدیک شهر حادر در استان قنیطره، حدود ۴۰ کیلومتر جنوب غربی دمشق آغاز می‌شود.
این خط در مناطق پرجمعیت سوریه واقع نخواهد شد اما از مزارع و املاک دیگر سوریه عبور خواهد کرد. پس از بروز جنگ غزه در سال ۲۰۲۳، این مناطق به نقطه پرتاب موشک‌های تأمین‌شده توسط ایران علیه نیروهای اسرائیلی در بلندی‌های جولان تبدیل شدند.
با این حال، حملات اسرائیلی به لبنان و سوریه به شدت حزب‌الله را تضعیف کرده و تا پایان سال ۲۰۲۴، این گروه اکثر نیروهای خود را از سوریه خارج کرده و زمینه را برای سقوط رژیم اسد فراهم کرد. هفته گذشته، مقامات سوری گفتند که نیروهای امنیتی سه عضو یک گروه مرتبط با حزب‌الله را در حوضه رودخانه یرموک جنوبی دستگیر کردند و پرتابگرهای موشکی متعلق به آنها را کشف کردند.
این اظهارات پس از اظهارات وزیر دفاع اسرائیل، اسرائیل کاتس، مبنی بر اینکه ارتش اسرائیل «فعالیت‌های روزانه» را در سراسر جولان برای «خنثی کردن تهدیدات، از بین بردن بقایای رژیم قدیمی و جلوگیری از تحکیم خطرناک رژیم جدید» انجام می‌دهد، مطرح شد. منبع امنیتی همچنین گفت که خط صوفا نشان‌دهنده «سقوط اعتماد» است که ایالات متحده سعی در ساخت آن میان دو طرف داشت.
بیشتر بخوانید: مذاکره سران مصر، اریتره، سودان و سومالی در خصوص همکاری‌های نظامی · کتاب آناند گُوپال دربارهٔ انقلاب سوریه به جایزهٔ بیلی گیفورد نامزد شد
