عراق به پایان مأموریت ائتلاف بینالمللی به رهبری ایالات متحده در این کشور به عنوان یک دستاورد مهم اشاره کرد. مشاور نخستوزیر عراق، علی الزیدی، گفت که این خروج به تغییر روابط دوجانبه پایدارتر بین عراق و ایالات متحده منجر خواهد شد. بر اساس توافق سال ۲۰۲۴ میان عراق و ایالات متحده برای کاهش تدریجی مأموریت ضد داعش، نیروهای آمریکایی در سپتامبر ۲۰۲۵ از پایگاههای خود در بغداد و غرب عراق خارج شدند.
پایان مأموریت و شروع روابط دوجانبه
مرحله دوم و نهایی این خروج روز چهارشنبه با ترک نیروها از منطقه کردستان به پایان رسید. قاسم الاعرجی، مشاور نخستوزیر در امور امنیتی، در بیانیهای اعلام کرد که پایان مأموریت ائتلاف به معنای پایان شراکت نیست و به نوعی انتقال به روابط دوجانبه مستحکمتر با ادامه همکاریهای امنیتی و اطلاعاتی است.
بیشتر بخوانید: عراق به دنبال بازپسگیری حاکمیت خود است
این خروج بهعنوان خاتمهای بر آخرین فصل حضور نظامی ایالات متحده در عراق، که به جنگ خلیج فارس در سال ۱۹۹۱ بازمیگردد، تلقی میشود. پس از حمله به عراق در سال ۲۰۰۳ و سقوط رژیم صدام حسین، شورشهای پیچیدهای در این کشور شکل گرفت که تا دههها ادامه یافت. تا پایان سال ۲۰۱۱، ایالات متحده از عراق خارج شد و تنها تعداد کمی از نیروها را برای حفاظت از سفارت خود و آموزش نیروهای عراقی باقی گذاشت.
چالشهای پیش روی دولت عراق
دولت عراق، به همراه گروههای مسلح وابسته به ایران و احزاب سیاسی، ادعا میکنند که داعش به شدت تضعیف شده و دیگر تهدیدی به شمار نمیآید و نیروهای امنیتی عراقی میتوانند با سلولهای باقیمانده آن در مناطق دورافتاده مقابله کنند. با این حال، برخی از گروههای کردی و سنی همچنان بر این باورند که تهدید داعش ادامه دارد و عراق به حضور نیروهای آمریکایی در خاک خود نیاز دارد.
الاعرجی افزود که این خروج نتیجه مذاکرات و توافقاتی است که از نیمه سال ۲۰۲۱ آغاز شده و عراق به یک نقطه عطف مهم در روابط خود با کشورهای عضو ائتلاف دست یافته است. عراق اکنون به دنبال ایجاد روابط امنیتی دوجانبه با ایالات متحده، ناتو و سایر اعضای ائتلاف است که بر آموزش، مشاوره، تبادل اطلاعات و تقویت ظرفیتهای دفاعی متمرکز خواهد بود.
با این حال، خروج نیروهای آمریکایی به عنوان یک پیروزی برای گروههای مسلح وابسته به ایران مطرح شده است و این امر فشارها بر دولت را افزایش داده است. برنامه اولیه برای کنترل تسلیحات این گروهها تحت کنترل دولت، تا ۳۰ سپتامبر تغییر کرده و اکنون به ۳۰ ژوئن ۲۰۲۷ موکول شده است.
تنها دو گروه مسلح برجسته، «عصائب اهل حق» و «کتائب امام علی»، به همراه گروه «سرایا السلام» به رهبری مقتدی صدر، ادعا میکنند که تسلیحات خود را تحت کنترل دولت قرار دادهاند. اما گروههای تندرو مانند «کتائب حزبالله» و «حرکت حزبالله النجباء» اعلام کردهاند که تا زمانی که نیروهای خارجی در عراق حضور دارند، تسلیحات خود را تسلیم نخواهند کرد.
گروه «اصحاب الکحاف» با تبریک به عراقیها درباره خروج آنچه که آن را «اشغالگر آمریکایی» میخواند، اعلام کرد که هر حضور خارجی، چه در زمین و چه در هوا، با پاسخ نظامی مواجه خواهد شد.
بیشتر بخوانید: افزایش حمایت از دموکراتها در آستانه انتخابات میاندورهای آمریکا · عراق در آستانهٔ تحول: نوسازی سامانههای دفاع هوایی در پی خروج نیروهای ائتلاف
